Buty rowerowe to nie tylko domena kolarstwa szosowego – znajdziesz je także w wersjach dopasowanych do jazdy MTB. Każdy typ ma swoją specyficzną konstrukcję i krój, dostosowany do wymagań danej dyscypliny. W przypadku butów szosowych kluczowe jest, aby dobrze przylegały do stopy – bez nieprzyjemnego ucisku, otarć czy bólu. Równie istotne są: kompatybilność z blokami, system zapięcia, zastosowane materiały oraz waga. Wybór idealnej pary powinien zależeć od tego, jak często i w jakich warunkach planujesz je użytkować – to właśnie te aspekty pomogą Ci dobrać idealne buty szosowe.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze butów szosowych?
Zanim zdecydujesz, które buty szosowe kupić, warto zastanowić się, w jaki sposób zamierzasz ich używać. Osoby dopiero rozpoczynające przygodę z kolarstwem szosowym mają inne potrzeby niż ambitni amatorzy czy półprofesjonaliści trenujący na wysokim poziomie. Należy również pamiętać, że buty szosowe damskie różnią się konstrukcyjnie od modeli męskich. Poniżej znajdziesz przegląd najważniejszych kryteriów, które pomogą Ci w wyborze odpowiedniego obuwia rowerowego.
Pedały, bloki i system mocowania – Wszystko musi do siebie pasować
Wybór konkretnego systemu pedałów zatrzaskowych wpływa bezpośrednio na to, jaki system mocowania bloków powinny mieć Twoje buty szosowe – ponieważ nie wszystkie pedały są kompatybilne z każdą podeszwą. Do najpopularniejszych systemów mocowania należą:
- System 3-otworowy – kompatybilny z Shimano SPD-SL i Look Kéo
- System 2-otworowy – kompatybilny z Shimano SPD i SPD-R
- System 4-otworowy – stosowany w systemie Speedplay
Najbardziej rozpowszechnionym systemem wśród pedałów zatrzaskowych do kolarstwa szosowego jest Shimano SPD-SL. Za pioniera w tej kategorii uchodzi jednak Look Kéo – system, który wyznaczył standardy dla nowoczesnych rozwiązań. Z kolei Speedplay wyróżnia się wyjątkowo efektywnym przeniesieniem mocy i minimalistyczną konstrukcją. Alternatywą pozostaje Shimano SPD (bez dopisku „-SL”), czyli system stworzony głównie z myślą o rowerach MTB i trekkingowych. Dostępne są również tzw. pedały hybrydowe – z jednej strony umożliwiające wpięcie buta szosowego, z drugiej pozwalające na jazdę w zwykłych butach.
Wiele butów zatrzaskowych do roweru szosowego jest kompatybilnych z kilkoma z wymienionych systemów mocowania. W razie potrzeby możesz również skorzystać ze specjalnych adapterów do bloków, które umożliwiają dopasowanie butów do konkretnego typu pedałów. W każdym systemie pedałów zatrzaskowych istnieje możliwość regulacji tzw. siły wypięcia – czyli ustawienia, ile siły trzeba użyć, by wypiąć but z pedału. Dla początkujących zaleca się niższy opór wypięcia, aby w początkowej fazie nauki można było łatwo i szybko zareagować w każdej sytuacji.
Podeszwa i zapięcie w butach szosowych
Podeszwy butów szosowych wykonywane są najczęściej z włókna węglowego (karbonu) lub twardych tworzyw sztucznych. Niektóre modele wyposażone są również w wymienny obcas, który można łatwo zastąpić w razie zużycia. Wybór rodzaju zapięcia to kwestia indywidualna – każda opcja ma swoje mocne i słabsze strony. Niezależnie jednak od konstrukcji, but szosowy powinien zawsze ściśle przylegać do stopy, a nacisk powinien być równomiernie rozłożony na podbiciu, by zapewnić komfort i efektywne przeniesienie mocy.
Karbon zapewnia najwyższy poziom sztywności przy minimalnej wadze, co przekłada się na maksymalną efektywność pedałowania. Trzeba jednak pamiętać, że buty z płytką karbonową nie nadają się do dłuższego chodzenia – z jednej strony nadmiernie obciąża to materiał, a z drugiej sztywna podeszwa sprawia, że chodzenie jest mało komfortowe.
Modele z podeszwą z tworzywa sztucznego są cięższe i mniej sztywne niż te z karbonu, ale za to odporniejsze na zużycie i bardziej przystępne cenowo. Dodatkowo poruszanie się w nich na piechotę jest nieco wygodniejsze, co może mieć znaczenie podczas codziennego użytkowania lub dłuższych postojów.
Wśród najczęściej spotykanych rozwiązań zapięcia w butach szosowych znajdują się: system pokrętła Boa®, rzepy – często w połączeniu z zapięciem z klamrą zapadkową, a także tradycyjne sznurowanie. Jeśli zależy Ci na łatwej regulacji zapięcia podczas jazdy, najlepszym wyborem będzie system Boa®, który umożliwia szybkie i precyzyjne dopasowanie bez potrzeby zatrzymywania się.
Buty rowerowe szosowe na zimę i dobra wentylacja latem
Szczególnie w cieplejszych miesiącach roku oddychające buty na rower szosowy odgrywają kluczową rolę – zapobiegają gromadzeniu się wilgoci wewnątrz buta i zwiększają komfort jazdy. Przewiewne materiały wierzchnie zapewniają odpowiednią cyrkulację powietrza. Podczas jazdy w letnim deszczu sprawdzą się natomiast wodoodporne ochraniacze na buty, które pomogą utrzymać stopy w suchości.
Na chłodniejsze dni warto sięgnąć po zimowe buty kolarskie szosowe, wyposażone w wodoodporną membranę (np. GORE-TEX®) oraz dodatkową warstwę ocieplenia. Dzięki temu stopy pozostają ciepłe i suche, nawet przy niskich temperaturach i opadach. Alternatywą na zimę może być również wykorzystanie butów letnich w połączeniu z neoprenowymi ochraniaczami, które są odporne na wodę i wiatr – w ten sposób skutecznie zabezpieczysz się przed zimnem. A dzięki wysokiej jakości odzieży kolarskiej, którą znajdziesz u nas, będziesz dobrze przygotowany nawet na najbardziej nieprzyjemną pogodę.
Dodatkowe cechy niektórych butów szosowych
Przy wyborze butów szosowych warto zwrócić uwagę również na ich ergonomiczne właściwości. Dostępne są na przykład modele z poszerzonym przodostopiem, które zapewniają większy komfort osobom z szerszą stopą. Buty kolarskie szosowe dla kobiet różnią się od męskich przede wszystkim dopasowaniem do kobiecej anatomii stopy – zazwyczaj mają węższy krój i dostępne są już od rozmiaru około 36. Niektóre modele marki Sidi oferują dodatkową możliwość regulacji tylnej części buta (pięty) za pomocą specjalnego pokrętła, co pozwala jeszcze lepiej dopasować obuwie do indywidualnego kształtu stopy.
Dla większego bezpieczeństwa możesz wybrać buty rowerowe szosowe z fluorescencyjnym materiałem wierzchnim lub odblaskowymi elementami. Dzięki temu będziesz lepiej widoczny po zmroku i zwiększysz swoją widoczność w ruchu drogowym, co ma szczególne znaczenie podczas jazdy o świcie, wieczorem lub w pochmurne dni.